سنڌ جي وڏي وزير پاران سڄي صوبي ۾ توانائي جي بچت ۽ ڪارڪردگي جي قدمن کي مضبوط ڪرڻ لاءِ هڪ جامع روڊ ميپ جي منظوري ڏني وئي

ڪراچي- 08 جولاءِ (اي پي پي) سنڌ جي وڏي وزير سيد مراد علي شاهه سڄي صوبي ۾ توانائي جي بچت ۽ ڪارڪردگي جي قدمن کي مضبوط ڪرڻ لاءِ هڪ جامع روڊ ميپ جي منظوري ڏئي ڇڏي، جنهن ۾ سنڌ انرجي ايفيشنسي اينڊ ڪنزرويشن ايجنسي کي هدايت ڪئي وئي آهي ته اها توانائي جي استعمال کي گهٽائڻ، سرڪاري شعبي جي بجلي جي لاڳت ۾ ڪٽوتي ڪرڻ ۽ پائيدار ترقي کي هٿي ڏيڻ جي مقصد سان سڌارن تي عملدرآمد کي تيز ڪري. وڏي وزير جي ترجمان موجب وزيراعليٰ هائوس ۾ سيڪا بورڊ جي پنجين اجلاس جي صدارت ڪندي وڏي وزير اسٽريٽجڪ قدمن جي هڪ سيريز جي منظوري ڏني جنهن ۾ سيڪا رولز 2022ع ۾ ترميمون، صوبائي انرجي ايفيشنسي ٽيسٽنگ ليبارٽري جو قيام، نون سروس ريگيوليشنز ۽ تنظيمي فريم ورڪ جي شروعات، سڄي صوبي ۾ آگاهي مهم، سرڪاري عمارتن جي انرجي آڊٽ ۽ ايجنسي جي فنڊنگ ۾ واڌ شامل آهن. وڏي وزير چيو ته توانائي جي ڪارڪردگي ۽ بچت پائيدار اقتصادي ترقي، ماحولياتي تحفظ ۽ مالي ذميواري جا اهم حصا بڻجي چڪا آهن. هن سيڪا کي هدايت ڪئي ته اها ادارتي ترقي کان اڳتي وڌي سرڪاري کاتن، صنعتن ۽ گهرن ۾ توانائي جي استعمال ۾ نمايان گهٽتائي آڻڻ تي ڌيان ڏئي. وڏي وزير چيو توانائي جو بچايل هر هڪ يونٽ نئين پيدا ٿيل توانائي جي برابر آهي ۽ ان ڳالهه تي زور ڏنو ته توانائي جي بچت وڌندڙ توانائي جي گهُرج ۽ موسمياتي چئلينجن کي منهن ڏيڻ لاءِ سڀ کان وڌيڪ قيمتي حل مان هڪ آهي. بورڊ کي آگاهه ڪيو ويو ته سيڪا کي نيشنل انرجي ايفيشنسي اينڊ ڪنزرويشن ايڪٽ 2016ع جي تعميل ۾، صوبائي توانائي جي ڪارڪردگي جي پاليسين ۽ پروگرامن تي عملدرآمد لاءِ سنڌ انرجي ايفيشنسي اينڊ ڪنزرويشن رولز 2022ع تحت قائم ڪيو ويو هو. نومبر 2025ع کان ايجنسي ڪيترائي بنيادي قدم مڪمل ڪيا آهن، جن ۾ ڪم واري جاءِ تي حفاظتي تعميل، توانائي کاتي جي انرجي آڊٽ مڪمل ٿيڻ، ان جي ڊجيٽل موجودگي کي وڌائڻ ۽ سرڪاري خريداري ۾ توانائي جي ڪارڪردگي جي معيارن کي شامل ڪرڻ لاءِ سنڌ پبلڪ پروڪيورمينٽ ريگيوليٽري اٿارٽي سان رابطو شامل آهن. سيڪا رولز 2022ع ۾ تجويز ڪيل ترميمن جو جائزو وٺندي وڏي وزير انهن قدمن جي منظوري ڏني جن جو مقصد گورننس کي مضبوط ڪرڻ، انتظامي تسلسل کي بهتر بڻائڻ ۽ بورڊ ۾ فني نمائندگي کي وڌائڻ آهي. ترميمن ۾ توانائي جي ڪارڪردگي جي شعبي ۾ سينئر سرڪاري آفيسرن يا تجربيڪار پيشيوراڻن ماهرن مان مئنيجنگ ڊائريڪٽر جي مقرري جا قدم شامل آهن، جڏهن ته فني ماهرن ۽ صنعت جي نمائندن کي شامل ڪرڻ جا موقعا پڻ وڌايا ويا آهن. بورڊ سيڪا ۽ اين اي ڊي يونيورسٽي آف انجنيئرنگ اينڊ ٽيڪنالاجي جي گڏيل ڪوشش سان هڪ جديد انرجي ايفيشنسي ٽيسٽنگ ليبارٽري جي قيام جي منظوري ڏني. ليبارٽري شروعاتي طور تي قومي ۽ عالمي معيارن جي مطابق پکن، روشني جي شين ۽ اليڪٽرڪ موٽرن کي ٽيسٽ ڪندي ۽ انرجي ايفيشنسي ليبلنگ، پروڊڪٽ جي سرٽيفڪيشن ۽ مڪمل ڪرڻ جي تصديق ۾ مدد ڪندي. وڏي وزير سيڪا ۽ اين اي ڊي يونيورسٽي کي هدايت ڪئي ته يقيني بڻايو وڃي ته ليبارٽري تحقيق، جدت ۽ صلاحيت جي اڏاوت لاءِ هڪ بهترين مرڪز بڻجي. هن چيو ته هي سهولت ايندڙ انرجي ايفيشينٽ پروڪيورمينٽ پاليسين ۽ تجويز ڪيل سنڌ گرين بلڊنگ ڪوڊ جي مدد ۾ اهم ڪردار ادا ڪندي. بورڊ سيڪا سروس ريگيوليشنز 2026ع ۽ هڪ نظرثاني ٿيل تنظيمي فريم ورڪ جي پڻ منظوري ڏني، جيڪو ايجنسي کي ماهر فني ۽ ريگيوليٽري مهارت سان ليس ڪرڻ لاءِ تيار ڪيو ويو آهي. نئين ڍانچي ۾ ادارتي صلاحيت کي مضبوط ڪرڻ لاءِ ميرٽ تي ٻڌل ڀرتيون، ڪارڪردگي جي سڃاڻپ جا نظام ۽ پروفيشنل ڊولپمينٽ پروگرام متعارف ڪرايا ويا آهن. ان ڳالهه تي زور ڏيندي ته حڪومت کي پاڪيزه (ڪلين) ٽيڪنالاجيز کي اپنائڻ ۾ هڪ مثال قائم ڪرڻ گهرجي، وڏي وزير سيڪا جي عملي لاءِ اليڪٽرڪ ۽ هائبرڊ گاڏين جي خريداري جي منظوري ڏني. هن توانائي کاتي کي هدايت ڪئي ته گرين موبلٽي جي قدمن کي هٿي ڏني وڃي ۽ سرڪاري شعبي جي ادارن کي ترغيب ڏني وڃي ته اهي آهستي آهستي توانائي جي بچت واري ٽرانسپورٽ جي حلن ڏانهن منتقل ٿين. اجلاس وڌيڪ هڪ جامع عوامي آگاهي، آئوٽ ريچ ۽ صلاحيت جي اڏاوت جي پروگرام جي منظوري ڏني. وڏي وزير سيڪا کي هدايت ڪئي ته ذميواراڻي توانائي جي استعمال ۽ ورتاءُ ۾ تبديلي کي هٿي ڏيڻ لاءِ ڊجيٽل ميڊيا، تعليمي ادارن، صنعتن ۽ سرڪاري کاتن ذريعي اڻکٽ مهمون شروع ڪيون وڃن. بجلي تي سرڪاري خرچن کي گهٽائڻ ۽ آپريشنل ڪارڪردگي کي بهتر بڻائڻ لاءِ، بورڊ سڄي سنڌ ۾ سرڪاري عمارتن ۽ انفراسٽرڪچر جي انرجي آڊٽ شروع ڪرڻ جي منظوري ڏني. آڊٽ روشني جي سسٽمز، يونٽن، پمپن، موٽرن ۽ برقي انفراسٽرڪچر ۾ توانائي جي نقصانن جي نشاندهي ڪندي، جيڪا مستقبل جي ريٽروفيٽنگ ۽ ڪارڪردگي جي بينچ مارڪنگ لاءِ بنيادي ڊيٽا فراهم ڪندي. وڏي وزير سڀني صوبائي کاتن کي هدايت ڪئي ته اهي انرجي آڊٽ ڪرڻ ۽ بجلي جي استعمال ۽ ڪاربان جي نيڪال کي گهٽائڻ جي مقصد سان ڪيل سفارشن تي عملدرآمد ۾ سيڪا سان مڪمل تعاون ڪن. هن چيو ته توانائي جي بهتر انتظام ذريعي حاصل ڪيل بچت کي عوامي ڀلائي ۽ ترقياتي قدمن ڏانهن منتقل ڪيو وڃي. بورڊ کي آگاهه ڪيو ويو ته سيڪا جو ساليانو بجيٽ ان جي قيام کان وٺي 200 ملين روپيا رهيو هو ۽ بعد ۾ گهٽ استعمال سبب گهٽائي 100 ملين روپيا ڪيو ويو هو. تنهن هوندي ايجنسي جي مينڊيٽ جي توسيع ۽ نون قدمن جي شروعات سان، مالي سال 27-2026ع لاءِ بجيٽ جي ضرورت وڌي 330.85 ملين روپيا ٿي وئي آهي. تجويز ڪيل مالي منصوبي جو جائزو وٺڻ کانپوءِ وڏي وزير ليبارٽري جي قيام، انرجي آڊٽ، پبلڪ آئوٽ ريچ سرگرمين، گاڏين جي خريداري ۽ ادارتي مضبوطي لاءِ وڌيڪ فنڊنگ جي منظوري ڏني. هن سيڪا کي هدايت ڪئي ته سڀني خرچن ۽ روينيو پيدا ڪندڙ قدمن لاءِ شفافيت، جوابدهي ۽ ماپيندڙ نتيجن کي يقيني بڻايو وڃي. اجلاس جي پڄاڻي ڪندي وڏي وزير چيو ته توانائي جي ڪارڪردگي سنڌ جي ترقياتي حڪمت عملي جو هڪ مرڪزي ٿنڀ هجڻ گهرجي. هن سيڪا کي هدايت ڪئي ته وقتي طور تي اڳڀرائي جون رپورٽون پيش ڪيون وڃن ۽ سڀني منظور ٿيل قدمن تي وقت سر عملدرآمد يقيني بڻايو وڃي. بورڊ اتفاق راءِ سان سڀني ايجنڊا آئٽمز جي منظوري ڏئي ڇڏي. اجلاس ۾ وڏي وزير جي پرنسپل سيڪريٽري آغا واصف، سيڪريٽري توانائي شهاب انصاري، اسپيشل سيڪريٽري ناڻو اصغر ميمڻ، سيڪا بورڊ ميمبر افتخار احمد، جنرل مئنيجر سيڪا عبدالواسط صديقي (زوم ذريعي)، ۽ نيشنل انرجي ايفيشنسي اينڊ ڪنزرويشن اٿارٽي جي مئنيجنگ ڊائريڪٽر شرڪت ڪئي.